RUINERWOLD – Het Openbaar Ministerie (OM) in Noord-Nederland heeft een taakstraf van 100 uur geëist tegen een 55-jarige politieagent uit Hoogeveen. De man wordt ervan verdacht op 23 augustus 2024 in Ruinerwold buiten de geldende geweldsinstructie voor politieambtenaren geweld te hebben gebruikt met zijn wapenstok. Daarbij raakte een vrouw ernstig gewond aan haar onderarm en liepen drie andere personen verwondingen op.
Volgens de officier van justitie sloeg de verdachte een vrouw vijf keer met zijn wapenstok, waarbij zij op haar hoofd en onderarm werd geraakt. Ook sloeg hij drie andere personen met de wapenstok. Het OM vindt dat de situatie deze mate van geweld niet rechtvaardigde.
Controle vanwege vergunningaanvraag
De politieagent was samen met een collega aanwezig om buitengewoon opsporingsambtenaren (boa’s) te ondersteunen bij een controle op een perceel in Ruinerwold. De controle hield verband met een lopende vergunningaanvraag en signalen dat er feesten werden georganiseerd die mogelijk niet aan de regels voldeden.
De boa’s hadden de politie om ondersteuning gevraagd omdat eerdere contacten met de bewoners volgens hen stroef waren verlopen. De bewoners verklaarden dat zij deze contacten anders hadden ervaren.
Op de bewuste avond begon het gesprek tussen de boa’s en de bewoners nog enigszins vriendelijk. De sfeer veranderde echter snel toen een van de bewoners een opmerking maakte over het grote aantal handhavers op zijn perceel. Vervolgens werden over en weer onvriendelijkheden uitgewisseld en ontstonden handtastelijkheden.
Agent telde hardop tijdens uitdelen klappen
Volgens het OM riep de verdachte op een bepaald moment plotseling twee keer: “Gaan we geweld gebruiken?” Op dat moment werd er volgens de officier van justitie nog geen geweld gebruikt.
Kort daarna begon de politieagent de vrouw met zijn wapenstok te slaan. Tijdens de eerste vier klappen telde hij hardop mee. Uiteindelijk kreeg de vrouw vijf klappen.
Toen een familielid tussenbeide probeerde te komen, kreeg deze persoon eveneens twee klappen met de wapenstok. Twee andere familieleden werden ieder één keer geraakt.
“Van fysiek geweld en/of verzet is van de zijde van de bewoners nauwelijks sprake”, stelde de officier van justitie tijdens de rechtszaak.
OM: geweld was niet gerechtvaardigd
Het OM heeft de geweldstoepassing beoordeeld op basis van een feitenonderzoek door de afdeling Veiligheid, Integriteit en Klachten (VIK) van de politie.
Volgens de officier van justitie is het zeer de vraag of de politieagent in deze situatie überhaupt zijn wapenstok had mogen gebruiken. Dat hij er in totaal tien keer mee sloeg, was volgens het OM in ieder geval niet toegestaan.
De officier vindt bovendien dat de verdachte vanaf het begin niet de-escalerend, maar juist escalerend optrad.
“Alles wat in de buurt komt, dan wel waar hij zelf in de buurt komt, krijgt klappen. Zelfs als de houding van de geslagene is om zichzelf te beschermen of helemaal niks doet. Hij gaat dus ook door als er daartoe geen enkele aanleiding is”, aldus de officier van justitie.
Agent vindt dat hij correct heeft gehandeld
De verdachte heeft zowel tijdens de politieverhoren als op de zitting verklaard dat hij naar zijn mening correct heeft gehandeld. Ook nadat hij beelden van het incident had bekeken, bleef hij bij dat standpunt.
De officier van justitie is het daar niet mee eens en vindt dat de politieagent had moeten erkennen dat hij een fout heeft gemaakt.
“Als je kijkt naar de beelden, dan zou ik verwachten dat hij als eerste roept: dit had ik anders moeten doen”, stelde de officier.
Geweldsmonopolie kent strikte grenzen
Tijdens de zitting benadrukte het OM dat politieambtenaren weliswaar het geweldsmonopolie hebben, maar dat zij daarbij gebonden zijn aan strikte regels. Ook het gebruik van een wapenstok moet binnen de wettelijke grenzen blijven.
“Het is belangrijk dat met het gebruik van de wapenstok ook verantwoording wordt afgelegd”, aldus de officier van justitie.
Volgens het OM geldt dit ook wanneer politieagenten onder moeilijke omstandigheden moeten optreden. De openbare rechtszitting is volgens de officier de juiste plaats om die verantwoording af te leggen.
De blauwe kamer van de rechtbank Midden-Nederland, die zaken behandelt over geweldgebruik door opsporingsambtenaren, doet over een maand uitspraak.
