DRESDEN â De Duitse industrie heeft tussen 2019 en 2025 bijna een half miljoen banen verloren. Vooral de auto-industrie, metaalindustrie en machinebouw zijn zwaar getroffen. Tegelijkertijd groeide de werkgelegenheid in de Duitse transport- en logistieke sector aanzienlijk. Dat blijkt uit een onderzoek van het Duitse economische onderzoeksinstituut ifo.
Volgens het onderzoek verdwenen tussen eind 2018 en eind 2025 in de Duitse industrie 495.700 banen waarvoor sociale premies worden afgedragen. Dat komt neer op een daling van 7,1 procent.
De ontwikkeling maakt volgens onderzoeker Joachim Ragnitz, plaatsvervangend directeur van ifo Dresden, duidelijk dat de Duitse economie een ingrijpende structurele verandering doormaakt.
Terwijl traditionele industriÃĢle sectoren steeds meer arbeidsplaatsen verliezen, groeit de werkgelegenheid in de dienstensector. Vooral de gezondheidszorg, publieke dienstverlening, ICT en logistiek profiteren van deze verschuiving.
Transport en logistiek groeien
Opvallend is dat de werkgelegenheid in verschillende onderdelen van de transport- en logistieke sector juist sterk is toegenomen.
In het Duitse landvervoer kwamen tussen 2019 en 2025 ongeveer 92.300 banen bij. Dat betekent een groei van 13,8 procent.
Ook bij post-, koeriers- en expresdiensten nam het aantal arbeidsplaatsen aanzienlijk toe. In deze sector kwamen 59.400 banen bij, een stijging van 18,6 procent.
In de opslagsector groeide de werkgelegenheid met 24.400 banen, oftewel 3,2 procent.
Samen zijn deze drie sectoren goed voor ongeveer 176.100 extra arbeidsplaatsen.
De groei was vooral zichtbaar in West-Duitsland. Daar kwamen in het landvervoer 81.400 banen bij, tegenover 10.900 in Oost-Duitsland.
Bij post-, koeriers- en expresdiensten bedroeg de groei respectievelijk 50.500 en 8.900 arbeidsplaatsen.
Auto-industrie verliest ruim 123.000 banen
De grootste klappen vielen in de traditionele Duitse industrie.
In de productie van auto’s en auto-onderdelen verdwenen tussen 2019 en 2025 ongeveer 123.500 banen. Dat komt overeen met een daling van 13 procent.
Ook de metaalverwerkende industrie werd zwaar getroffen. Bij de vervaardiging van metaalproducten verdwenen 115.600 arbeidsplaatsen, een afname van 13,7 procent.
De Duitse machinebouw verloor 64.500 banen, oftewel 5,9 procent van de werkgelegenheid.
Deze drie industrietakken waren samen verantwoordelijk voor ongeveer 60 procent van het totale banenverlies in de Duitse industrie.
Andere sectoren met forse verliezen waren de productie van rubber- en kunststofproducten, waar 61.600 banen verdwenen, en de metaalproductie en -bewerking, waar het aantal arbeidsplaatsen met 52.200 afnam.
Volgens ifo zijn juist de sectoren die jarenlang tot de belangrijkste motoren van de Duitse economie behoorden, het zwaarst getroffen.
Uitzendsector verliest 243.000 banen
Naast de industrie kreeg ook de Duitse uitzendsector te maken met een forse daling van de werkgelegenheid.
Tussen 2019 en 2025 verdwenen daar ongeveer 243.000 banen. Dat betekent een afname van 30,5 procent.
Volgens het onderzoeksinstituut hangt deze ontwikkeling nauw samen met de problemen in de industrie.
Eind 2025 werkte ongeveer 30 procent van de Duitse uitzendkrachten in productie- en technische beroepen. Nog eens 35 procent was werkzaam in transport- en logistieke beroepen, die volgens de onderzoekers sterk met de industrie verbonden zijn.
In deze twee beroepsgroepen verdwenen binnen de uitzendsector gezamenlijk ongeveer 195.000 arbeidsplaatsen.
Wanneer ook deze ontwikkeling wordt meegerekend, komt het banenverlies in de industrie volgens een aanvullende berekening van ifo uit op ongeveer 628.000 arbeidsplaatsen, oftewel 8,6 procent.
In totaal 1,7 miljoen extra banen
Ondanks het grote banenverlies in de industrie nam de totale werkgelegenheid in Duitsland tussen 2019 en 2025 toe.
Volgens de cijfers kwamen er per saldo bijna 1,7 miljoen banen bij waarvoor sociale premies worden afgedragen. Dat betekent een stijging van 5,1 procent.
In West-Duitsland groeide de werkgelegenheid met ongeveer 1,5 miljoen arbeidsplaatsen, terwijl Oost-Duitsland inclusief Berlijn er ruim 182.000 banen bij kreeg.
De groei kwam vrijwel volledig uit de dienstensector.
Exclusief de uitzendbranche ontstonden daar ruim 2,2 miljoen extra arbeidsplaatsen, een toename van 9,8 procent.
Daarvan kwamen ongeveer 985.000 banen bij commerciÃĢle dienstverleners en bijna 1,26 miljoen bij publieke en publiek gedomineerde diensten.
Vooral de gezondheidszorg, maatschappelijke dienstverlening en overheid groeiden sterk.
Tekort aan vakmensen dreigt ondanks banenverlies
Het ifo-instituut waarschuwt dat de verschuiving van industriÃĢle werkgelegenheid naar de dienstensector op langere termijn problemen kan veroorzaken.
Veel werknemers die hun baan verliezen in de industrie beschikken over specifieke technische kennis en vaardigheden. Daardoor kunnen zij niet altijd eenvoudig overstappen naar sectoren waar juist personeel nodig is.
Ook geografische verschillen spelen een rol. In sommige regio’s verdwijnen veel industriÃĢle banen, terwijl er relatief weinig nieuwe arbeidsplaatsen in andere sectoren ontstaan.
Volgens de onderzoekers kan daardoor een situatie ontstaan waarin werkloosheid en personeelstekorten tegelijkertijd voorkomen.
Het onderzoeksinstituut wijst daarnaast op de veranderende samenstelling van de arbeidsmarkt.
Het aantal werknemers in functies op vakarbeidersniveau daalde met ongeveer 601.000, terwijl het aantal arbeidsplaatsen op specialistisch en expertniveau juist sterk toenam.
De onderzoekers benadrukken daarom het belang van omscholing en aanvullende opleidingen.
Zorgen over toekomst Duitse economie
Volgens ifo wordt de structurele verandering onder meer veroorzaakt door toenemende concurrentie uit China, hogere energieprijzen, veranderingen in productietechnologie en de vergrijzing.
Het onderzoeksinstituut vreest dat het verlies aan industriÃĢle werkgelegenheid negatieve gevolgen kan hebben voor de toekomstige economische groei.
De industrie levert volgens de onderzoekers traditioneel een belangrijke bijdrage aan de productiviteit, innovatie en toegevoegde waarde van de Duitse economie.
Om verder banenverlies tegen te gaan, pleit onderzoeker Joachim Ragnitz onder meer voor betere investeringsvoorwaarden voor bedrijven, lagere ondernemingsbelastingen, vermindering van administratieve lasten en hervormingen die de arbeidskosten beperken.
Daarnaast zijn volgens hem maatregelen nodig om werknemers uit krimpende sectoren beter te begeleiden naar nieuwe beroepen.
Het onderzoek is gebaseerd op gegevens van de Duitse Bundesagentur fÃŧr Arbeit over werknemers die onder de sociale verzekeringen vallen. Zelfstandigen, ambtenaren en werknemers met uitsluitend een kleine bijbaan zijn niet in deze cijfers opgenomen.
