DEN HAAG – Kleinere zeehavens in Nederland gaan intensiever samenwerken om te voorkomen dat drugs en illegale migranten via hun terreinen het land binnenkomen. Tegelijkertijd wil de ChristenUnie 3 miljoen euro extra beschikbaar stellen om die aanpak daadwerkelijk van de grond te laten komen.
Zes havengemeenten presenteerden donderdag in Scheveningen hun gezamenlijke afspraken. Het gaat om Den Haag, Den Helder, Harlingen, Het Hogeland (Eemshaven en Lauwersoog), Eemsdelta (Delfzijl) en Goeree-Overflakkee (Stellendam). De samenwerking richt zich op het tegengaan van drugscriminaliteit en mensensmokkel in kleinere zeehavens, onder meer met de inzet van slimme camera’s die opvallende bewegingen kunnen herkennen, zoals in de haven van Scheveningen.
Volgens de gemeenten is de beveiliging in grote havens, zoals Rotterdam, de afgelopen jaren sterk verbeterd. Daardoor neemt het risico toe dat criminelen uitwijken naar kleinere havens. In die gebieden bevinden zich bovendien vaker restaurants, cafés, woningen en watersportbedrijven, waardoor criminelen zich gemakkelijker kunnen “nestelen”.
Drugsdroppings op zee
De gemeenten zien dat criminelen steeds vaker pakketten met drugs op zee achterlaten. Die worden later door kleine vaartuigen opgepikt en snel aan land gebracht. “Dat kan alleen met behulp van kleinere boten, zoals visserij, pleziervaart en watersporters”, stellen de gemeenten. Juist kleine havens zijn hiervoor kwetsbaar, omdat toezicht en handhaving er beperkter zijn.
De havengemeenten vragen de landelijke overheid daarom om het Platform Aanpak Ondermijning Kleine Zeehavens structureel te steunen. Volgens hen is ongeveer 3 miljoen euro per jaar nodig om de hele Nederlandse kust, inclusief de kleinere zeehavens, beter te beschermen.
Amendement ChristenUnie
Die oproep krijgt nu politieke steun. ChristenUnie-leider Mirjam Bikker heeft donderdag een amendement ingediend om 3 miljoen euro vrij te maken voor het Platform Ondermijning Kleine Zeehavens. Met dat bedrag moet alsnog worden voorzien in de financiering waar de Tweede Kamer eerder al om vroeg.
In 2023 werd met brede steun een motie van Bikker aangenomen waarin het kabinet werd verzocht voldoende middelen beschikbaar te stellen voor een gezamenlijke aanpak van drugscriminaliteit en ondermijning in kleine zeehavens. Door intensievere handhaving in grote havens verschuift de problematiek volgens de ChristenUnie steeds vaker naar kleinere havens, waar gemeenten en opsporingsdiensten minder capaciteit hebben.
Te weinig middelen
Hoewel betrokken gemeenten inmiddels een concreet plan van aanpak hebben opgesteld, inclusief een overkoepelende programmaorganisatie, blijft de uitvoering volgens de ChristenUnie achter. Het ministerie maakte tot nu toe slechts enkele tonnen vrij. Dat bedrag is onvoldoende voor noodzakelijke maatregelen, zoals cameratoezicht op in- en uitgaande schepen, technische hulpmiddelen en operationele inzet, bijvoorbeeld met een politieboot.
Bikker noemt die beperkte inzet “onverstandig”, omdat het project zonder adequate financiering niet van de grond komt. Met het amendement moet het platform daadwerkelijk kunnen starten en kan de aanpak van ondermijning en drugscriminaliteit in kleine zeehavens structureel worden versterkt.
