LAUWERSOOG â Stichting Zeehondencentrum Pieterburen, dat sinds april 2025 is gevestigd in het Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) in Lauwersoog, dreigt failliet te gaan. De directeur-bestuurder en de Raad van Toezicht verwachten binnen twee weken het faillissement aan te vragen. Daarmee dreigen veertig medewerkers hun baan te verliezen en komt ook de opvang van zeehonden in nood stil te liggen.
De acute financiÃĢle problemen zijn volgens het centrum ontstaan door een opeenstapeling van tegenvallers na de opening van het nieuwe gebouw op 25 april 2025. De situatie is verder verslechterd nadat de gemeente Het Hogeland en de provincie Groningen op 8 oktober lieten weten geen rol meer te zien in een crediteurenakkoord of verdere financiÃĢle ondersteuning.
Volgens het WEC valt daarmee een oplossing weg voor een financieel tekort van 2,8 miljoen euro. Daar komen nog andere verplichtingen bij, waaronder rentekosten en een oplopend exploitatietekort.
Directeur-bestuurder Bas Wemmenhove reageert geschokt op het besluit van de overheden.
“Omdat we het centrum als gezamenlijk project hebben ontwikkeld en zij nauw betrokken waren bij de realisatie, hadden we deze beslissing niet zien aankomen. We zijn geschokt en verdrietig”, aldus Wemmenhove.
Zeehondenopvang dreigt te sluiten voor pupseizoen
Een faillissement zou grote gevolgen hebben voor de opvang van zeehonden in nood.
Volgens het centrum moeten de deuren dan worden gesloten voordat in november of begin december het pupseizoen van de grijze zeehond begint.
Het Zeehondencentrum verwacht dat daardoor de komende maanden ongeveer zeventig zeehonden, waaronder circa 35 pasgeboren pups, niet kunnen worden opgevangen.
De organisatie stelt dat deze dieren zonder hulp mogelijk niet overleven. Veel zeehonden komen volgens het centrum in de problemen doordat mensen de dieren verstoren.
Naast de opvang dreigen ook onderzoeks- en educatieactiviteiten te verdwijnen.
Zo onderzoekt het Zeehondencentrum momenteel samen met WWF-NL en de Universiteit Utrecht veranderingen binnen de populatie gewone zeehonden, waarbij jonge dieren verdwijnen. Bij een faillissement worden ook deze activiteiten beÃĢindigd.
Veertig medewerkers verliezen mogelijk hun baan
Het dreigende faillissement heeft daarnaast grote gevolgen voor de medewerkers en vrijwilligers van het centrum.
Volgens de organisatie staan veertig banen op het spel.
“Het voorgenomen faillissement is een ongelooflijk moeilijke conclusie. Voor onze medewerkers, vrijwilligers, donateurs en crediteuren, en bovenal voor de zeehonden die in moeilijkheden komen”, aldus het bestuur.
“We hebben heel hard gewerkt om het tij te keren, maar dat heeft niet voldoende financiÃĢle zekerheid opgeleverd.”
Het bestuur betreurt bovendien dat het WEC daardoor niet de gelegenheid heeft gekregen zich verder te ontwikkelen tot een centrum dat de Waddenzee als UNESCO Werelderfgoed onder de aandacht brengt.
FinanciÃĢle tegenvallers na opening
Het WEC opende op 25 april 2025 zijn deuren in Lauwersoog, nadat het Zeehondencentrum de voormalige locatie in Pieterburen had verlaten.
De bouw en ingebruikname van het nieuwe centrum gingen gepaard met onverwachte kosten.
Kort na de opening bleek volgens de organisatie dat er meer financiÃĢle verplichtingen waren dan eerder bekend was. Daarnaast ontstond door een fout van een externe partij een groot tekort.
Ook waren er geschillen over meerwerk, kwam de verwachte opbrengst van de verkoop van de voormalige locatie in Pieterburen later beschikbaar dan voorzien en bleven de bezoekersinkomsten achter bij de verwachtingen.
De financiÃĢle reserves waren bovendien al beperkt doordat de exploitatie in eerdere jaren achterbleef bij de begroting.
Omdat ook de huidige exploitatie verlieslatend is, loopt het tekort verder op.
Pogingen om de financiÃĢle situatie te verbeteren door kostenbesparingen, aanvullende inkomsten en een campagne onder donateurs bleken onvoldoende.
Overheden trekken zich terug uit oplossing
Sinds het najaar van 2025 zijn de gemeente Het Hogeland en de provincie Groningen betrokken bij gesprekken over de financiÃĢle problemen.
Mede op verzoek van de overheden werkte het WEC aan een crediteurenakkoord. Daarbij was het uitgangspunt dat schuldeisers ongeveer de helft van hun openstaande vorderingen zouden ontvangen.
Ook werden andere mogelijkheden onderzocht, waaronder een aanpassing van de financiering en een eventuele aankoop van het gebouw door de gemeente.
In september 2026 gaven de gemeente en de provincie adviesbureau PwC opdracht om toekomstscenario’s voor het WEC te onderzoeken.
Volgens het Zeehondencentrum concludeerde PwC dat er wel degelijk toekomstmogelijkheden waren.
Desondanks lieten beide overheden op 8 oktober weten geen verdere rol te zien in het crediteurenakkoord of aanvullende financiÃĢle ondersteuning.
Hierdoor is volgens het WEC een oplossing voor 2,8 miljoen euro aan financiÃĢle verplichtingen weggevallen.
Bestuur erkent eigen verantwoordelijkheid
Het bestuur van het Zeehondencentrum erkent dat ook binnen de eigen organisatie fouten zijn gemaakt.
“Achteraf zijn we mogelijk te optimistisch geweest over de bezoekersontwikkeling en het tijdig opvangen van tegenvallers. Ook zijn belangrijke financiÃĢle problemen, ondanks de inzet van externe deskundigen, te laat volledig in beeld gekomen. Dat rekenen wij ons aan.”
Volgens het bestuur was de verhuizing vanuit Pieterburen noodzakelijk omdat de voormalige locatie kampte met achterstallig onderhoud en onvoldoende mogelijkheden bood voor de toekomst van de zeehondenzorg, educatie en wetenschappelijk onderzoek.
De gemeente Het Hogeland had volgens de organisatie nadrukkelijk de wens om het nieuwe centrum in de haven van Lauwersoog te realiseren.
Laatste hoop op financiÃĢle redding
Het WEC en Stichting Zeehondencentrum Pieterburen vormen sinds 2025 ÊÊn organisatie, met hetzelfde team, dezelfde begroting en dezelfde missie.
Het zeehondenziekenhuis is onderdeel van het Werelderfgoedcentrum Waddenzee. Naast de opvang van zieke en gewonde zeehonden richt het centrum zich op onderzoek, educatie en voorlichting over de Waddenzee.
Ondanks de dreigende faillissementsaanvraag hoopt de organisatie nog op een oplossing.
Volgens het bestuur bestaat er nog een kleine kans dat alsnog voldoende financiÃĢle middelen beschikbaar komen om het tekort te overbruggen en de activiteiten voort te zetten.
“Door de financiÃĢle problemen vanaf de opening hebben we die ambitie nog niet kunnen waarmaken”, aldus Wemmenhove.
Hij hoopt dat er alsnog ruimte ontstaat om het WEC verder te ontwikkelen tot een centrum dat van betekenis is voor de zeehondenzorg, de Waddenzee en de regio.
Als een financiÃĢle oplossing uitblijft, verwacht het bestuur binnen twee weken het faillissement aan te vragen.
