BRUSSEL – De International Road Transport Union (IRU) en de European Metropolitan Transport Authorities (EMTA) roepen Europese beleidsmakers op de voorgestelde ‘Buy European’-regels voor elektrische voertuigen aan te passen. Volgens de organisaties kunnen de huidige voorstellen ertoe leiden dat bestaande, goed functionerende elektrische bussen niet meer voor bepaalde openbaarvervoercontracten kunnen worden ingezet, terwijl vervoerders en overheden daarin al hebben geïnvesteerd.
De oproep heeft betrekking op de Industrial Accelerator Act (IAA), die de Europese Commissie in maart 2026 heeft voorgesteld. Met deze wet wil Brussel de Europese industrie versterken door de vraag naar in Europa geproduceerde en koolstofarme producten te stimuleren. De voorgestelde eisen rond ‘Made in EU’ en CO₂-uitstoot gelden onder meer bij publieke aanbestedingen en steunregelingen en kunnen daardoor gevolgen hebben voor de aanschaf en inzet van elektrische bussen.
IRU en EMTA zeggen de doelstelling om de Europese productie te versterken te ondersteunen, maar vinden dat de regels beter moeten aansluiten op de praktijk van openbaarvervoerbedrijven en vervoersautoriteiten.
Bestaande elektrische bussen beschermen
Een belangrijk punt betreft elektrische bussen die niet uit de Europese Unie afkomstig zijn, maar al vóór de inwerkingtreding van de nieuwe regels zijn gekocht en geregistreerd.
IRU en EMTA willen dat deze voertuigen gedurende hun volledige technische en economische levensduur inzetbaar blijven voor openbaarvervoercontracten, ook na 2035. Daarmee moet worden voorkomen dat bestaande elektrische bussen voortijdig buiten dienst moeten worden gesteld vanwege nieuwe herkomsteisen.
“De Europese vervoersautoriteiten hebben fors geïnvesteerd in de verduurzaming van hun openbaarvervoernetwerken met elektrische bussen”, zegt EMTA-secretaris-generaal Thomas Geier.
Volgens hem is een sterke Europese busindustrie belangrijk, maar mogen schone en met publiek geld gefinancierde bussen die nog goed functioneren niet worden verspild. Bestaande duurzame wagenparken moeten volgens EMTA daarom gedurende hun volledige levensduur in het openbaar vervoer kunnen blijven rijden.
Dezelfde uitzonderingen bij aanbestedingen en subsidies
Daarnaast willen IRU en EMTA dat uitzonderingen binnen openbare aanbestedingen en publieke steunregelingen op elkaar worden afgestemd.
Volgens de organisaties kan eenzelfde voertuig of aanbieding onder de ene regeling momenteel wel voor een uitzondering in aanmerking komen en onder een andere regeling niet. Dat zorgt volgens hen voor onnodige administratieve lasten en onzekerheid.
Een derde aandachtspunt betreft vertraagde leveringen door fabrikanten. IRU en EMTA vinden dat vervoerders en vervoersautoriteiten niet moeten opdraaien voor boetes en andere kosten wanneer een fabrikant of leverancier buiten hun invloedssfeer een voertuig te laat levert.
In dergelijke gevallen moeten de financiële gevolgen volgens de organisaties bij de verantwoordelijke fabrikant of leverancier kunnen worden neergelegd.
‘Regels moeten aansluiten op de markt’
IRU EU Advocacy Director Raluca Marian benadrukt dat de organisatie maatregelen om de Europese voertuigproductie te versterken ondersteunt. “Maar de regels moeten de marktrealiteit weerspiegelen en vervoerders het vertrouwen geven om te blijven investeren in de transitie.”
Volgens IRU moet een Europees voorkeursbeleid daarom rekening houden met de gehele keten. Duidelijke regels, bescherming van bestaande investeringen en een eerlijke verdeling van verantwoordelijkheden moeten voorkomen dat de vergroening van het openbaar vervoer juist wordt afgeremd.
