DEN HAAG – Huishoudens en bedrijven moeten volgend jaar tientallen euro’s meer betalen voor hun elektriciteits- en gasaansluitingen omdat netbeheerders veel moeten investeren in het versterken van het volle stroomnet. Volgens Netbeheer Nederland gaat dit onderdeel van de energierekening gemiddeld met ongeveer 20 procent omhoog. Voor huishoudens betekent dit volgens de brancheorganisatie dat ze gemiddeld zo’n 12 euro per maand extra kwijt zijn.
Grootverbruikers met een aansluiting bij hoogspanningsnetbeheerder TenneT zien de nettarieven ook met 20 procent omhooggaan. Netbeheer Nederland zegt dat het “forse” stijgingen zijn voor huishoudens, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Maar met de stijging worden de inkomsten van netbeheerders volgens hun koepelorganisatie meer in lijn gebracht met de sterk gestegen kosten voor het aanleggen van nieuwe kabels, stations en verbindingen voor bijvoorbeeld de woningbouw en verduurzaming van bedrijven. De toename kan per netbeheerder verschillen.
Volgens de Autoriteit Consument & Markt (ACM) zijn deze kosten zo’n 30 procent van de energierekening van een gemiddeld huishouden. Uit een eerste prognose van de tarieven voor volgend jaar komt volgens de toezichthouder naar voren dat een gemiddeld huishouden ongeveer 89 euro per jaar meer moet betalen voor een stroomaansluiting en 52 euro extra voor een gasaansluiting.
Overvol stroomnet
Het stroomnet zit op veel plekken in Nederland overvol. Daardoor moeten bijvoorbeeld steeds meer woningen, bedrijven en scholen lang wachten op een nieuwe of zwaardere aansluiting. De ACM schat dat dit probleem de samenleving 10 miljard tot 40 miljard euro per jaar kost, omdat bedrijven zich niet kunnen vestigen of uitbreiden en woningbouwprojecten niet door kunnen gaan.
Deltalinqs, de vereniging voor bedrijven in de Rotterdamse haven, vindt dat dit stelsel, waarbij gebruikers meebetalen aan de investeringen voor het stroomnet, “onhoudbaar is geworden”. “De nettarieven zijn de afgelopen paar jaar al meer dan vertienvoudigd voor bedrijven in de haven en ze blijven maar verder stijgen. Hierdoor is een enorme kloof ontstaan ten opzichte van onze buurlanden.”
Klimaatminister Stientje van Veldhoven (D66) laat via een woordvoerster weten “heel goed” te begrijpen dat huishoudens de hogere nettarieven zorgelijk vinden. “Maar we moeten fossiele energie geleidelijk afbouwen en het aandeel duurzame energie, het liefst van eigen bodem, opbouwen. Daarbij wil het kabinet er wel voor zorgen dat het betaalbaar blijft.”
