ZOETERMEER – Ruim acht op de tien Nederlanders denken dat zij weten hoe ze veilig uit de dode hoek van een vrachtwagen kunnen blijven. In een praktijksituatie kiest echter slechts 32 procent daadwerkelijk de veilige positie. Dat blijkt uit nieuw landelijk onderzoek van Motivaction, uitgevoerd in opdracht van Transport en Logistiek Nederland (TLN) en Veilig Verkeer Nederland (VVN).
De resultaten worden donderdag bekendgemaakt tijdens de derde Nationale Blijf uit de Dode Hoek Dag. TLN en VVN vragen die dag extra aandacht voor veilig gedrag rondom vrachtwagens en andere grote voertuigen.
Uit het onderzoek blijkt dat 82 procent van de Nederlanders denkt te weten hoe zij veilig uit de dode hoek van een vrachtwagen kunnen blijven. Het begrip zelf is bij vrijwel iedereen bekend: 96 procent kent de term ‘dode hoek’ en 82 procent weet dat hiermee het gebied wordt bedoeld waarin een chauffeur andere weggebruikers niet kan zien.
Die kennis blijkt in de praktijk echter lang niet altijd voldoende. Volgens het onderzoek vertoont 55 procent van de deelnemers onbewust onveilig gedrag.
Twee derde kiest onveilige positie bij vrachtwagen
Dat verschil wordt duidelijk wanneer deelnemers een concrete verkeerssituatie krijgen voorgelegd met een stilstaande vrachtwagen bij een verkeerslicht.
Slechts 32 procent kiest daarbij de veilige positie om zichtbaar te blijven voor de vrachtwagenchauffeur: rechts en achter de vrachtwagen. De overige 68 procent kiest een onveilige positie, bijvoorbeeld voor de vrachtwagen of naast de cabine.
Volgens TLN spelen naast onvoldoende kennis ook een lage inschatting van het risico en zelfoverschatting een rol.
“Iedereen denkt dat hij de dode hoek kent. Maar juist dát vertrouwen kan gevaarlijk zijn. Wie denkt dat hij weet hoe het werkt, staat minder snel stil bij zijn eigen gedrag”, zegt Hannie Besseling, programmaleider Veilig op Weg! Blijf uit de dode hoek bij TLN.
Voorlichting zet mensen aan tot ander gedrag
Uit het Motivaction-onderzoek komt volgens TLN en VVN ook naar voren dat voorlichting effect kan hebben. Nadat deelnemers een korte voorlichtingsvideo hadden bekeken, gaf 67 procent aan waarschijnlijk het eigen gedrag te zullen aanpassen.
Ook is er veel steun voor verkeerseducatie over de dode hoek. Van de ondervraagden denkt 84 procent dat lessen hierover op school kunnen helpen om ongevallen te voorkomen. Meer voorlichting aan fietsers en voetgangers kan eveneens op brede steun rekenen.
Al dertig jaar dodehoeklessen voor kinderen
Het programma Veilig op Weg! Blijf uit de dode hoek bestaat inmiddels dertig jaar. De eerste Veilig op Weg-les werd in 1996 gegeven. Tijdens deze lessen leren kinderen uit groep 7 en 8 hoe zij zich veilig kunnen gedragen in de buurt van grote voertuigen.
De lessen bestaan uit theorie en praktijk. Kinderen nemen daarbij zelf plaats in de cabine van een groot voertuig, zodat zij kunnen ervaren welke delen rondom het voertuig een chauffeur wel en niet kan zien.
“Kinderen leren over de dode hoek in de klas, maar ouders versterken die boodschap in de praktijk. Daarom is bewustwording onder ouders zo belangrijk. De Nationale Blijf uit de Dode Hoek Dag helpt die kennis breed te verspreiden”, aldus Sylvie de Jong, portfoliospecialist verdiepende educatie en ouders bij VVN.
Twee vuistregels rond vrachtwagens
TLN en VVN benadrukken tijdens de Nationale Blijf uit de Dode Hoek Dag twee belangrijke vuistregels voor weggebruikers. Zij adviseren om altijd rechts en ruim achter grote voertuigen te blijven en minimaal drie meter afstand rondom grote voertuigen te houden.
Met de landelijke actiedag willen de organisaties niet alleen kinderen, maar alle weggebruikers bewuster maken van de risico’s van de dode hoek en van hun eigen gedrag in de buurt van vrachtwagens.
