ROTTERDAM – Koninklijke Binnenvaart Nederland (KBN) gaat juridische stappen nemen tegen de nachtelijke sluiting van het Amsterdam-Rijnkanaal voor grotere schepen en schepen met bepaalde gevaarlijke stoffen. Rijkswaterstaat houdt ondanks bezwaren uit de sector vast aan de maatregel, die vanaf dinsdag 1 september dagelijks tussen 22.00 en 06.00 uur geldt. Zodra het formele verkeersbesluit beschikbaar is, wil KBN een juridische procedure starten.
De beperking is het gevolg van een tekort aan verkeersbegeleiders bij Rijkswaterstaat. Schepen groter dan 135 meter en bepaalde kegelvoerende schepen mogen tijdens de nachtelijke uren niet doorvaren.
Volgens KBN kan Rijkswaterstaat niet aangeven wanneer voldoende personeel beschikbaar is om de beperking weer op te heffen. De brancheorganisatie noemt de maatregel disproportioneel en onvoldoende onderbouwd.
Alternatieven nog in onderzoek
Tijdens een spoedoverleg op maandag heeft KBN verschillende alternatieven voorgesteld. Zo pleit de organisatie voor een ontmoetingsverbod in de Demkabocht, aanvullende afspraken over snelheid, oplopen en passeren en de inzet van een patrouillevaartuig.
Volgens KBN heeft Rijkswaterstaat deze voorstellen niet afgewezen en worden ze verder onderzocht. Rijkswaterstaat zou daar dinsdag 1 september op terugkomen. Ondertussen gaat de nachtsluiting wel in.
“Dat is voor ons niet acceptabel”, zegt KBN-voorzitter Ad Koppejan. “De scheepvaart wordt vanaf morgen acht uur per nacht stilgelegd, met grote gevolgen voor zowel de binnenvaart als de terminals en opslagbedrijven, terwijl Rijkswaterstaat nog onderzoekt of die stremming met andere maatregelen kan worden voorkomen.”
Volgens Koppejan wordt daarmee eerst de zwaarste maatregel ingevoerd en pas daarna onderzocht of alternatieven mogelijk zijn.
Discussie over vervoer gevaarlijke stoffen
Een belangrijk discussiepunt zijn de kegelvoerende schepen die gevaarlijke stoffen vervoeren. KBN bestrijdt dat deze schepen door het ontbreken van verkeersbegeleiding automatisch een zodanig risico vormen dat zij ’s nachts niet veilig over het kanaal zouden kunnen varen.
De brancheorganisatie wijst erop dat schepen die onder het ADN vallen aan strenge technische en operationele veiligheidseisen moeten voldoen.
“Dat er gevaarlijke stoffen aan boord zijn, is op zichzelf geen onderbouwing om de doorvaart acht uur per nacht te verbieden”, aldus Koppejan. Volgens hem zou Rijkswaterstaat met een concrete risicoanalyse moeten aantonen waarom deze schepen zonder verkeersbegeleiding niet veilig kunnen varen. KBN stelt die onderbouwing tijdens het overleg niet te hebben gekregen.
Gevolgen voor logistieke keten
De beperking raakt daarnaast andere schepen langer dan 135 meter, waaronder koppelverbanden. Schepen die niet verder kunnen varen, moeten gedurende de nacht een beschikbare wacht- of ligplaats vinden.
KBN vreest bovendien dat kades langer bezet blijven en dat bij het hervatten van de scheepvaart om 06.00 uur in korte tijd veel schepen tegelijk verder willen varen.
Ook terminals, opslagbedrijven en andere bedrijven aan de wal kunnen volgens de organisatie gevolgen ondervinden. Vertragingen op het kanaal kunnen doorwerken in laad- en losprocessen en vervolgens in de achterliggende logistieke keten.
Geen termijn voor oplossing personeelstekort
Rijkswaterstaat heeft volgens KBN tijdens het overleg aangegeven dat meer verkeersbegeleiders nodig zijn om het probleem structureel op te lossen. Een termijn waarop voldoende personeel beschikbaar is, kon niet worden genoemd.
Ook zou naar externe capaciteit zijn gekeken. Volgens KBN heeft Rijkswaterstaat aangegeven dat de kosten daarvan meewegen in de afweging.
“Een personeelstekort bij Rijkswaterstaat mag niet worden opgelost door een hoofdvaarweg af te knijpen en de gevolgen bij ondernemers en de logistieke keten neer te leggen”, stelt Koppejan.
Juridische procedure voorbereid
KBN kondigde vrijdag al aan naar de rechter te stappen wanneer het spoedoverleg geen oplossing zou opleveren. Volgens de organisatie is die situatie nu ontstaan en zijn de juridische voorbereidingen getroffen.
De procedure kan echter nog niet worden gestart, omdat het formele verkeersbesluit waarop de nachtsluiting is gebaseerd volgens KBN nog niet beschikbaar is. Zodra dat besluit is gepubliceerd, wil de brancheorganisatie de juridische procedure beginnen.
Ondertussen praat KBN dinsdag verder met Rijkswaterstaat over de voorgestelde alternatieven. De inzet van de brancheorganisatie blijft dat de nachtsluiting volledig van tafel gaat.
