ANTWERPEN – De totale goederenoverslag van Port of Antwerp-Bruges bedraagt in het eerste kwartaal van dit jaar 70,4 miljoen ton, een stijging van 2,4 procent ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. In een nog steeds complexe geopolitieke en macro-economische context, bevestigt deze groei, die wordt gedreven door de opnieuw stijgende containeroverslag, de weerbaarheid van de haven.

Nadat in 2023 economische onzekerheid en inflatie zorgden voor een wereldwijde vertraging in de vraag naar containervervoer, trok vanaf februari de containeroverslag opnieuw aan, met in maart zelfs de beste maandoverslag sinds maart 2021. Dit resulteert in een stijging van de totale containeroverslag met 8,6 procent in ton en 6 procent in TEU (3.287.000 TEU), in vergelijking met het eerste kwartaal van 2023. In 2023 nam het marktaandeel van Port of Antwerp-Bruges in de containerbehandeling in de Hamburg – Le Havre Range met 0,3 procent-punt toe tot 29,9 procent.

Ook de overslagvolumes van conventioneel stukgoed vertonen opnieuw een opwaartse trend. Hoewel de overslag in vergelijking met dezelfde periode vorig jaar daalt met 7,8 procent, is er ten opzichte van het laatste kwartaal van 2023 sprake van een stijging met 6,9 procent. De overslag van ijzer en staal blijft status quo waarbij de aanvoer groeit (+1,4 procent) terwijl de afvoer daalt (-3,8 procent). Bij de meeste andere goederen is er een daling in vergelijking met het eerste kwartaal van 2023.

De roll-on/roll-off (RoRo) trafieken dalen in het eerste kwartaal van 2024 met 6,9 procent. De aanhoudende congestie op de RoRo-terminals vertaalt zich in een daling van de overslag van alle vervoermateriaal (-9 procent). Hierin speelt vooral de lagere overslag van tweedehandsauto’s (-52,5 procent) een rol, net als die van high & heavy (-25 procent), vrachtwagens (-23,9 procent) en nieuwe auto’s (-5,5 procent). De overslag van niet-begeleide vracht (exclusief containers) vervoerd op RoRo-schepen stijgt met 1,7 procent. De daling in de overslag van en naar het Verenigd Koninkrijk (-4,4 procent) wordt gecompenseerd door een stijging in de overslag van en naar Spanje en Portugal (+31,5 procent), Ierland (+6,4 procent) en Scandinavië (+13,5 procent).

Terwijl de afvoer van droge bulk toeneemt met 9,7 procent, valt de aanvoer terug met 24,4 procent, wat zich vertaalt in een daling van het droge bulksegment met 12,1 procent. Nu de energiecrisis minder acuut is, is de vraag naar steenkool opnieuw sterk gedaald (-68,6 procent). De overslag van meststoffen, de grootste productcategorie binnen droge bulk, trekt sinds het laatste kwartaal van 2023 opnieuw aan (+33,9 procent), vooral bij de aanvoer. Ook de overslag van non-ferro ertsen (+47,3 procent), en schroot (+5,7 procent) groeit. Een lagere vraag vanuit de bouwsector weegt op de overslag van zand en grind (-12,5 procent) en granen worden opnieuw meer in containers vervoerd (-43,7 procent).

De overslag van vloeibare bulk houdt relatief goed stand met een lichte daling van 0,9 procent, waarbij de afvoer toeneemt met 4,2 procent, maar de aanvoer daalt met 4,1 procent. Groei is er voor de overslag van stookolie (+25,2 procent), benzine (+12,1 procent) en LNG (+10 procent). En hoewel de competitiviteit van de Europese chemische industrie onder druk blijft staan omwille van de hoge kosten voor energie, grondstoffen en arbeid, neemt de overslag van chemicaliën en nafta door een herstellende vraag toe met respectievelijk 5,2 procent en 12 procent. De overslag van diesel vertoont een daling (-40 procent), evenals die van LPG (-11,5 procent) en vloeibare brandstoffen (-11,4 procent).

In het eerste kwartaal van 2024 liepen 4.855 zeeschepen de haven aan, een daling van 1,8 procent. De bruto tonnenmaat van deze schepen daalde met 2,4 procent. In de eerste drie maanden van 2024 verwelkomde Zeebrugge 99.211 cruisepassagiers op 19 cruiseschepen, 10,7 procent minder dan in het record eerste kwartaal van 2023.
Weerbaar en toekomstbestendig

Dat de kwartaalcijfers een stijging tonen ondanks het zwakke economische klimaat, is een bevestiging van de weerbaarheid van Port of Antwerp-Bruges, die ook in uitdagende tijden blijft pionieren en investeren om de haven toekomstbestendig te maken.

Voor duurzame groei moet de haven de allergrootste containerschepen kunnen ontvangen. De diepgang van 16 meter die daarvoor nodig is werd onlangs door het eerste containerschip gerealiseerd. Bovendien werd in maart een nieuw record gevestigd van het grootste containervolume behandeld op één schip, op de MSC China met 26.201 TEU.
De eerste methanolbunkering met een diepzeeschip was een nieuwe mijlpaal in de ambitie van Port of Antwerp-Bruges om een multifuelhaven te worden en de energietransitie in de maritieme sector te versnellen. Ook walstroom speelt daarin een essentiële rol en met de walstroominstallatie voor cruiseschepen in Zeebrugge vanaf 2026 loopt de haven vooruit op de Europese regelgeving.

De eerste demoprojecten die bevestigd zijn voor NextGen Demo, de innovatiehub die deel uitmaakt van NextGen District, zullen een belangrijke bijdrage leveren aan de energietransitie en circulariteit in de haven. Net zoals het Warmtenet Antwerpen Noord, het eerste ‘open access’ warmtenet in België dat koolstofvrije warmte levert.
Jacques Vandermeiren, CEO Port of Antwerp-Bruges: “Dat we als wereldhaven in het middelpunt staan van aanhoudende uitdagingen, werd afgelopen kwartaal opnieuw duidelijk. De perikelen in de Rode Zee dwongen containerrederijen om veiligheidsredenen om op de Oost-Westroutes om te varen via Kaap de Goede Hoop met verstoringen in de logistieke ketens en pieken en dalen in aankomsten van containerschepen tot gevolg. Dat vergde aanpassing van alle betrokken partijen, maar omvaren werd al snel het ‘nieuwe normaal’. Dat we desondanks opnieuw groei kunnen neerzetten, bewijst onze weerbaarheid in onvoorspelbare tijden.”

Annick De Ridder, voorzitter van de raad van bestuur van Port of Antwerp-Bruges: “De stijging in de kwartaalcijfers – met in maart zelfs de beste containeroverslag in drie jaar – bewijst dat onze haven een weerbare wereldhaven is. Een die ondanks uitdagende tijden blijft innoveren en investeren. Port of Antwerp-Bruges is dan ook een ambitieuze pioniershaven. Als economische motor van Vlaanderen zetten we samen met onze bedrijven vol in op duurzame groei. Afgelopen kwartaal uitte zich dat onder andere in de eerste methanolbunkering van een diepzeeschip, in een nieuw record met het grootste containervolume behandeld op één schip en de aankondiging van nieuwe initiatieven op onze innovatiehub NextGen Demo.”

Dirk De Fauw, burgemeester van de stad Brugge en ondervoorzitter van Port of Antwerp-Bruges: “Deze cijfers en het nog steeds groeiende marktaandeel van het containersegment ten opzichte van de andere havens in de Hamburg-Le Havre Range zijn het beste bewijs van de toegevoegde waarde van de fusie en de twee complementaire havenplatformen. Als fusiehaven blijven we samen met de industrie ook essentiële stappen in de energietransitie zetten, op weg naar een klimaatneutrale haven in 2050. De walstroominstallatie die tegen 2026 operationeel zal zijn op onze cruiseterminal in Zeebrugge is daar een mooi voorbeeld van.”