DEN HAAG â Uitzendkrachten in Nederland lopen aanzienlijk meer risico op een arbeidsongeval dan werknemers met een vast dienstverband. Ook worden zij vaker ingezet voor fysiek zwaar en gevaarlijk werk. Dat blijkt uit onderzoek en een omvangrijk inspectieproject van de Nederlandse Arbeidsinspectie. Bij 68 procent van de gecontroleerde bedrijven die uitzendkrachten inhuren, werden overtredingen vastgesteld.
De Nederlandse Arbeidsinspectie maakte de resultaten maandag 19 oktober bekend. Tussen 2023 en eind 2025 werden in totaal 557 inspecties uitgevoerd. Daarvan vonden er 383 plaats bij bedrijven die uitzendkrachten inhuren en 174 bij uitzendbureaus.
Bij 68 procent van de gecontroleerde inleners constateerde de Arbeidsinspectie ÊÊn of meerdere overtredingen. Bij de uitzendbureaus was dat 24 procent.
In 66 gevallen waren de aangetroffen situaties zo gevaarlijk dat de Arbeidsinspectie werkzaamheden bij inlenende bedrijven direct stillegde.
Meer dan 20 procent slachtoffers is uitzendkracht
Uit eerder onderzoek naar arbeidsongevallen blijkt dat uitzendkrachten sterk oververtegenwoordigd zijn onder de slachtoffers. Bij ruim 20 procent van de onderzochte arbeidsongevallen was het slachtoffer een uitzendkracht, terwijl uitzendkrachten ongeveer 5 procent van de werknemers in Nederland uitmaken.
De Arbeidsinspectie onderzocht daarnaast de verschillen in arbeidsrisico’s tussen uitzendkrachten en werknemers met een vast dienstverband.
Hiervoor werden gegevens uit de Nationale EnquÃĒte Arbeidsomstandigheden (NEA) over de periode 2017 tot en met 2023 geanalyseerd. Het onderzoek omvatte ruim 305.000 waarnemingen.
Daarbij werd rekening gehouden met verschillen in geslacht, leeftijd, opleidingsniveau en geboorteland.
Uit de analyse blijkt dat uitzendkrachten een kans van 44 procent hebben om fysiek belastend werk te verrichten. Bij werknemers met een vast dienstverband bedraagt die kans 36 procent.
Ook lopen uitzendkrachten vaker risico’s door ploegendiensten, lawaai, gevaarlijk werk en blootstelling aan gevaarlijke stoffen.
Uitzendkrachten in transport en logistiek
Het onderzoek maakt ook onderscheid tussen beroepsgroepen en sectoren, waaronder vrachtwagenchauffeurs, transportplanners, logistiek medewerkers en het goederenvervoer over de weg.
Bij laders, lossers en vakkenvullers hebben uitzendkrachten volgens de Arbeidsinspectie een significant grotere kans op onder meer fysiek belastend werk, ploegendiensten en werkdruk dan werknemers met een vast contract.
Voor de beroepsgroep waarin onder meer chauffeurs in het openbaar vervoer, taxichauffeurs en bestelwagenchauffeurs vallen, constateert de Arbeidsinspectie juist dat vaste werknemers op meerdere onderdelen grotere arbeidsrisico’s lopen. Het gaat onder meer om nachtwerk, overwerk en fysieke belasting.
De onderzoekers benadrukken daarmee dat de verschillen per beroepsgroep en sector uiteenlopen. Niet bij ieder arbeidsrisico of in iedere sector zijn uitzendkrachten slechter af.
Risico’s op werkvloer onvoldoende in kaart gebracht
Tijdens de inspecties constateerde de Arbeidsinspectie grote tekortkomingen in de bescherming van uitzendkrachten.
Bij veel bedrijven was de verplichte risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) niet op orde. Arbeidsrisico’s waren onvoldoende beschreven, noodzakelijke veiligheidsmaatregelen ontbraken of werden niet uitgevoerd.
Ook was de RI&E geregeld niet door een deskundige getoetst.
Daarnaast bleek dat uitzendkrachten voorafgaand aan hun werkzaamheden vaak uitsluitend schriftelijke informatie ontvingen over veiligheidsrisico’s en beschermingsmaatregelen.
Een goede mondelinge toelichting ontbrak regelmatig. Ook werd onvoldoende gecontroleerd of werknemers de verstrekte informatie daadwerkelijk begrepen.
Onduidelijkheid over veiligheidsverantwoordelijkheid
Een ander belangrijk probleem is volgens de Arbeidsinspectie de gebrekkige afstemming tussen uitzendbureaus en bedrijven die uitzendkrachten inhuren.
Niet altijd is duidelijk wie verantwoordelijk is voor het verstrekken van persoonlijke beschermingsmiddelen, het geven van veiligheidsinstructies, het houden van toezicht en het bieden van toegang tot arbodienstverlening.
Die onduidelijkheid brengt volgens de toezichthouder extra risico’s met zich mee.
Uitzendkrachten bevinden zich bovendien regelmatig in een kwetsbare arbeidspositie. Ze krijgen soms weinig tijd om ingewerkt te worden, wisselen vaker van werkzaamheden en beschikken niet altijd over voldoende kennis van de geldende veiligheidsregels.
Ook taalbarrières kunnen ertoe leiden dat belangrijke veiligheidsinstructies onvoldoende worden begrepen.
Arbeidsmigranten mogelijk ondervertegenwoordigd
De Arbeidsinspectie wijst in het onderzoeksrapport ook op beperkingen van de gebruikte gegevens.
Arbeidsmigranten zijn niet altijd goed vertegenwoordigd in de Nationale EnquÃĒte Arbeidsomstandigheden. Dat komt onder meer doordat sommige werknemers de Nederlandse of Engelse taal onvoldoende beheersen of moeilijk bereikbaar zijn voor onderzoek.
Volgens de onderzoekers bestaat daardoor de mogelijkheid dat de werkelijke verschillen in arbeidsrisico’s tussen uitzendkrachten en vaste werknemers afwijken van de gemeten resultaten.
Opvallend is verder dat werknemers met een vast contract vaker te maken hebben met overwerk, hoge werkdruk en emotioneel zwaar werk.
Uitzendkrachten rapporteren daarentegen vaker burn-outklachten, ondanks het feit dat vaste werknemers gemiddeld vaker overwerk en werkdruk ervaren.
Arbeidsinspectie roept bedrijven op maatregelen te nemen
De Nederlandse Arbeidsinspectie roept uitzendbureaus en bedrijven die uitzendkrachten inhuren op om hun verantwoordelijkheid voor gezonde en veilige arbeidsomstandigheden nadrukkelijker te nemen.
Volgens de toezichthouder begint dit met een actuele en volledige risico-inventarisatie en -evaluatie, waarin ook expliciet aandacht wordt besteed aan de werkzaamheden van uitzendkrachten.
Daarnaast moeten bedrijven en uitzendbureaus duidelijke afspraken maken over hun onderlinge verantwoordelijkheden.
Werknemers moeten begrijpelijke veiligheidsinstructies ontvangen, waarbij ook wordt gecontroleerd of zij die daadwerkelijk begrijpen.
De Arbeidsinspectie benadrukt dat uitzendkrachten recht hebben op dezelfde veilige en gezonde arbeidsomstandigheden als werknemers met een vast dienstverband.
