ANTWERPEN – Tien logistieke projecten krijgen de komende twee jaar samen bijna 1 miljoen euro financiële ondersteuning van Lantis en Port of Antwerp-Bruges. De projecten moeten meer goederen van de weg naar spoor en binnenvaart verplaatsen, transport beter over dag en nacht spreiden en logistieke samenwerking verbeteren. Daarmee willen de initiatiefnemers duizenden vrachtwagenritten tijdens de spits in en rond Antwerpen vermijden.
De projecten zijn geselecteerd na een open oproep voor slimmer goederenvervoer die eind 2025 werd gelanceerd. Meer dan 30 projecten werden ingediend. Daaruit zijn tien initiatieven gekozen op basis van onder meer kwaliteit, duurzaamheid, verwachte impact en uitvoerbaarheid.
De projectoproep krijgt steun vanuit het Europese innovatieproject ALTHEA en moet de modal shift in de Antwerpse regio versnellen. Dat is volgens de initiatiefnemers extra belangrijk vanwege de groei van het verkeer en de gevolgen van grootschalige infrastructuurwerken.
Tot 200.000 euro ondersteuning per project
De geselecteerde projecten kunnen maximaal 50 procent van hun projectkosten vergoed krijgen. Voor individuele bedrijven geldt een maximum van 100.000 euro, terwijl samenwerkingsverbanden maximaal 200.000 euro kunnen ontvangen.
De projecten zijn verdeeld over drie thema’s: meer vervoer over water en spoor, een betere spreiding van transport over dag en nacht en digitalisering van logistieke samenwerking.
Het grootste aantal initiatieven richt zich op het verschuiven van goederenstromen van de weg naar spoor en binnenvaart.
Nieuwe spoorverbindingen Antwerpen-Brussel en La Louvière
AFC en ADPO gaan hun binnenvaartdienst uitbreiden met extra capaciteit en infrastructuur. Hutchison Ports start een vaste binnenvaartverbinding tussen Willebroek en Antwerpen.
Ook het spoor krijgt een belangrijke rol. Duferco lanceert een nieuwe spoorverbinding tussen Antwerpen en La Louvière, terwijl Van Moer een nieuwe spoorverbinding tussen Antwerpen en Brussel opzet als alternatief voor vrachtvervoer over de weg.
INEOS Phenol gaat een groot deel van het huidige vrachtwagenvervoer vervangen door bloktreinen, met als doel het aantal vrachtwagenritten terug te dringen.
Katoen Natie en PSA Antwerp
Katoen Natie bouwt een logistiek knooppunt waar containerstromen worden gebundeld. Daarmee moeten wachttijden worden verminderd en moet de doorstroming in de haven verbeteren.
PSA Antwerp richt zich op het stimuleren van containervervoer tussen terminals, zodat bestaande capaciteit beter kan worden benut.
De verschillende initiatieven moeten niet alleen vrachtwagenritten verminderen, maar ook het aantal noodzakelijke Scheldekruisingen terugdringen.
Meer transport in de nacht
Niet alle projecten draaien om een verschuiving naar spoor of binnenvaart. DP World gaat de behandeling van containers uitbreiden naar de nacht. Daarmee moeten de havenactiviteiten beter over het etmaal worden verdeeld en ontstaat volgens de initiatiefnemers tegelijkertijd extra capaciteit voor de binnenvaart.
Van Moer krijgt daarnaast ondersteuning voor een afzonderlijk project waarbij meer transport ’s nachts wordt uitgevoerd. Het doel daarvan is vrachtverkeer buiten de drukke spitsuren te laten rijden.
Digitale tool moet lege ritten verminderen
Het tiende project komt van Antser. Het technologiebedrijf ontwikkelt een digitale samenwerkingstool waarmee containertransport efficiënter moet kunnen worden gepland.
De toepassing moet onder meer helpen om lege ritten te verminderen en onnodige Scheldekruisingen te voorkomen.
Volgens Lantis en Port of Antwerp-Bruges moeten de tien projecten uiteindelijk zorgen voor meer capaciteit op spoor en binnenvaart, minder vrachtwagenritten, een betere spreiding van transportbewegingen en efficiënter gebruik van de bestaande infrastructuur.
Onderdeel Europees project ALTHEA
De projectoproep maakt deel uit van het Europese samenwerkingsproject ALTHEA. Binnen dat programma worden in vijf zogenoemde Transition Super Living Labs, waaronder Antwerpen-Rotterdam, en drie andere regio’s in totaal 59 oplossingen getest.
Die hebben betrekking op duurzame mobiliteit, koolstofarme energie, schonere industrie en nieuwe vormen van bestuur. Lantis richt zich binnen het programma onder meer op duurzamer goederenvervoer en de bereikbaarheid van de Antwerpse regio.
“De tien geselecteerde projecten maken dat concreet op het terrein”, zegt Vlaams minister van Mobiliteit, Openbare Werken, Havens en Sport Annick De Ridder. “Zo verbeteren we de bereikbaarheid van de haven én versterken we onze concurrentiekracht.”
Havenschepen en voorzitter van Port of Antwerp-Bruges Johan Klaps benadrukt dat de projecten niet alleen bedoeld zijn om de gevolgen van de huidige infrastructuurwerken op te vangen. Volgens hem moeten ze leiden tot blijvende verbeteringen van de logistieke keten.
