De Belgische vakbond BTB-ABVV slaat alarm over de situatie in de transportsector na het faillissement van transportbedrijf Van Steenbergen uit Arendonk. Volgens de bond is het bankroet geen alleenstaand geval, maar het gevolg van een structureel ziek systeem van aanbestedingen, prijsdruk en sociale dumping.
Het faillissement van Van Steenbergen is volgens BTB-ABVV “het zoveelste op korte tijd” en zou niemand mogen verbazen. Wat nu zichtbaar wordt, is volgens de vakbond het resultaat van meer dan twintig jaar ontsporing in het Europese wegvervoer.
“Sector kapot geconcurreerd”
BTB-ABVV stelt dat aanbestedingen in de praktijk vrijwel uitsluitend draaien om de laagste prijs. Correcte lonen, arbeidsvoorwaarden, sociale bescherming en duurzame bedrijfsvoering zouden daarbij systematisch worden weggeconcurreerd.
De vakbond spreekt van een neerwaartse prijzenspiraal waarbij transportbedrijven elkaar kapot concurreren, bonafide ondernemingen uit de markt worden gedrukt en chauffeurs uiteindelijk de rekening betalen. Wie weigert mee te stappen in dumpingpraktijken, krijgt volgens de bond nauwelijks nog kansen; wie wel meedoet, ondergraaft op termijn zijn eigen voortbestaan.
Rol van opdrachtgevers
Volgens BTB-ABVV stapte ook Van Steenbergen jarenlang mee in een systeem van postbusbedrijven, sociale dumping en structureel te lage tarieven. Dat het bedrijf nu zelf slachtoffer wordt van diezelfde logica, toont volgens de vakbond hoe destructief het model is.
De bond wijst daarnaast nadrukkelijk naar grote opdrachtgevers en multinationals. Van Steenbergen reed onder meer in opdracht van Nike en ArcelorMittal. Door systematisch te kiezen voor de goedkoopste offerte zonder de haalbaarheid van de prijs te toetsen, zouden opdrachtgevers sociale dumping in hun eigen logistieke keten in de hand werken.
Volgens BTB-ABVV kan een opdrachtgever die een objectief te lage prijs aanvaardt om correcte lonen en sociale bijdragen te betalen, zich niet beroepen op onwetendheid. “Dumping ontstaat niet toevallig. Ze wordt georganiseerd via aanbestedingsmodellen die uitsluitend op prijs zijn gebaseerd, met een moordende race to the bottom als pervers gevolg”, aldus de vakbond.
Chauffeurs zonder loon
De vakbond benadrukt dat de grootste slachtoffers opnieuw de chauffeurs zijn. In dit dossier zouden werknemers al drie maanden geen loon hebben ontvangen. Zij verliezen volgens BTB-ABVV hun job, inkomen en zekerheid, terwijl opdrachtgevers hun verantwoordelijkheid ontlopen.
Oproep tot structurele hervormingen
BTB-ABVV stelt dat maandelijks Belgische transportbedrijven failliet gaan en dat zonder structurele hervormingen de sector een slagveld van faillissementen blijft.
De vakbond pleit daarom voor:
- een dam tegen tenderpraktijken en structureel te lage prijzen;
- activering van de Belgische transportwet die vervoer tegen te lage prijzen verbiedt;
- het wettelijk bindend maken van het jaarlijkse tariefadvies van het Instituut voor Transport en Logistiek België (ITLB);
- beperking van onderaannemingsketens en hoofdelijke aansprakelijkheid van opdrachtgevers bij inbreuken.
Volgens BTB-ABVV kan alleen met dergelijke maatregelen opnieuw perspectief worden gecreëerd voor zowel bedrijven als chauffeurs. “De transportsector verdient stabiliteit, eerlijke tarieven en respect voor werknemers. Niet nog meer faillissementen.”
