BRUSSEL – De Europese Commissie heeft een nieuwe uitvoeringsverordening vastgesteld met geharmoniseerde EU-specificaties voor het delen van data in het spoorvervoer. De verordening introduceert één nieuwe technische specificatie voor interoperabiliteit (TSI) voor het telematicasubsysteem van het spoor, die zowel het reizigers- als het goederenvervoer per spoor omvat. Daarmee worden de bestaande TSI’s voor passagiers (TAP) en goederenvervoer (TAF) vervangen.
De nieuwe zogeheten TSI Telematics (TSI TEL) moet zorgen voor transparante, niet-discriminerende en gestandaardiseerde datadeling tussen spoorwegondernemingen, infrastructuurbeheerders, terminals en andere partijen in de logistieke keten. De regels sluiten aan op de Europese Data Act en leggen vast welke data gedeeld moeten worden, in welk formaat en onder welke kwaliteits- en cybersecurity-eisen.
Grote impact voor spoorgoederenvervoer
Voor het spoorgoederenvervoer betekent de nieuwe TSI een belangrijke stap richting verdere digitalisering en papierloos transport. Zo worden eisen vastgelegd voor het gebruik van de elektronische vrachtbrief (eCN), als alternatief voor papieren vervoersdocumenten. Daarmee sluit de spoorsector aan op de Europese regels voor elektronische vrachtinformatie (eFTI).
Daarnaast wordt de digitale tracking en tracing van goederentreinen uitgebreid. Niet alleen treinbewegingen op het hoofdnet, maar ook bewegingen van bloktreinen in rangeer- en goederenvervoerfaciliteiten moeten digitaal inzichtelijk worden. Ook intermodale terminals worden expliciet geïntegreerd in de spoorprocessen, zodat de digitale aansluiting tussen spoor, weg en andere modaliteiten wordt verbeterd.
Volgens de Commissie maakt dit het mogelijk om het goederenvervoer per spoor efficiënter te plannen, beter te monitoren en aantrekkelijker te maken binnen internationale logistieke ketens.
Eén Europese standaard voor data
De verordening schrijft voor dat data wordt uitgewisseld in een uniform formaat, gebaseerd op een gezamenlijke gegevensstructuur, de zogeheten ERA-ontologie, die wordt beheerd door het Europees Spoorwegbureau. Het spoorwegbureau krijgt daarmee officieel de rol van systeemautoriteit voor de digitalisering van communicatie in het Europese spoorvervoer en houdt toezicht op de naleving en verdere ontwikkeling van de standaarden.
Ook komt er een duidelijk compliance-kader met deadlines voor marktpartijen om hun systemen aan te passen. Voor lopende projecten en bestaande systemen geldt een overgangsperiode.
Betere capaciteitsbenutting spoor
Met de invoering van verplichte digitale ‘one-stop shops’ voor capaciteits- en verkeersmanagement vormt de TSI TEL bovendien een belangrijke technische basis voor recent aangenomen Europese regels die gericht zijn op beter gebruik van spoorcapaciteit. Dat moet bijdragen aan een hogere betrouwbaarheid en een betere benutting van het Europese spoornet, zowel voor passagiers als voor vracht.
De nieuwe uitvoeringsverordening is op 6 februari 2026 vastgesteld en gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie. De regels zijn van toepassing op het spoorwegsysteem binnen de EU en gelden voor een breed scala aan partijen, waaronder spoorvervoerders, infrastructuurbeheerders, goederenverladers en exploitanten van multimodale terminals.
